Duurzaam in de producten en relatie

Een bijzonder Chip Shop concept met betrekking tot duurzaamheid, klik hier!

Energie besparing tips
Tachtig procent van de huishoudens heeft een computer, om thuis te werken, te e-mailen of op internet te surfen. De energiekosten hiervoor kunnen gemakkelijk met € 50 per jaar omlaag: haal de stekker uit het stopcontact als u de PC niet gebruikt. Computers gaan daar niet sneller door kapot. De milieubelasting van computers zit in vooral in het elektriciteitsverbruik tijdens gebruik en in de grondstof: computers bevatten zware metalen en broomhoudende brandvertragers. Bovendien belandt de hardware al voordat die versleten is bij het afval, omdat computers snel verouderen.

Een laptop verbruikt relatief weinig energie. Bij desktopcomputers gaat veel energie naar het scherm, al zijn platte schermen (LCD) zuiniger dan conventionele typen van hetzelfde formaat. Per jaar loopt ook het elektriciteitsverbruik voor de stand-by stand flink op.

Tips
• Zet uw computer echt uit, en niet in stand-by, als die niet wordt gebruikt – ook tijdens een uurtje pauze. Het is een misverstand dat dit slecht is voor de PC.
• Let bij aanschaf van een computer op mogelijkheden voor uitbreiding. U hoeft dan niet telkens een volledig nieuw systeem te kopen en beperkt daardoor onnodig gebruik van grondstoffen. Bovendien is het goedkoper.
• Overweeg een LCD-beeldscherm: dat gebruikt minder energie.
• Het is een fabeltje dat screensavers energie besparen. Bewegende screensavers gebruiken soms zelfs meer energie dan een programma zoals tekstverwerking. Zeker 3D-animaties kosten nogal wat rekenkracht, en daarmee veel energie.
• Draagbare computers zijn zuiniger dan gewone PC’s.
Computers en milieu

De milieubelasting van computers zit in vooral in het elektriciteitsverbruik tijdens gebruik. Daarnaast ook in de productie en in de afvalverwerking van afgedankte computers. Omdat nieuwere versies van computers elkaar in rap tempo opvolgen, raken ze relatief snel verouderd. Vaak gaat de oude PC al de deur uit voordat die fysiek versleten is. Dat brengt extra milieuvervuiling met zich mee.

Vermindering van de energiekosten tijdens gebruik levert de grootste milieuwinst op, vooral bij gewone computers. Voor draagbare computers (laptops) ligt dit anders. Deze gebruiken al veel minder energie. Het energieverbruik dat nodig is om een laptop te produceren, staat ongeveer gelijk aan het energieverbruik tijdens gebruik.

Zware metalen
Naast vermindering van het energieverbruik, brengt ook verlenging van de levensduur verlichting van de milieubelasting. Wat ook zou helpen is vermindering van (broomhoudende) brandvertragers bij de productie. Die zijn schadelijk voor het milieu. Verder bevatten PC’s zware metalen, waaronder koper, lood en tin. Bij de winning van deze metalen wordt het landschap aangetast en het verwerken van erts tot metaal leidt tot vervuiling.

Energieverbruik
Tot de PC behoren de systeemkast, een beeldscherm en randapparatuur zoals printer, boxen, fax, en scanner. Het vermogen van een systeemkast met monitor varieert tussen 130 en 400 watt, afhankelijk van de snelheid van de processor en het soort grafische kaart. Monitoren en beeldschermen met een hoge resolutie gebruiken doorgaans meer energie. Ook geldt dat een groter beeldscherm ook meer energie verbruikt dan een kleine.

Ook in stand-by verbruiken computers energie. Het vermogen in deze stand ligt tussen 6 en 145 watt. Omdat apparaten vaak langer stand-by staan dan ze in gebruik zijn, kan het elektriciteitgebruik van stand-by stand flink oplopen.

Prijskaartje energieverbruik
Onderstaande tabel gaat uit van ongeveer 11 uur actief gebruik per week (570 per jaar), en 42 uur per week stand-by (2184 uur per jaar). In sommige huishoudens staat de computer dag en nacht aan. Als de standaardinstelling van BIOS niet is gewijzigd, gaan de meeste systemen naar zogeheten S1-modus zodra de gebruiker in Windows aangeeft dat de PC op stand-by moet.
In S1 schakelen de harddisk en de optische drives uit, maar blijven veel onderdelen aan, waaronder de ventilator. Het energiegebruik is dan ook aanzienlijk, het vermogen ligt tussen 78 en 145 watt.
Veel zuiniger is de stand-by S3. Vrijwel alle PC-onderdelen gaan dan uit, ook de ventilator. Alleen het RAM-geheugen krijgt nog een beetje stroom, om alle data te behouden. De S3-mogelijkheid kunt u inschakelen door in BIOS, onder Power Options, bij ACPI Suspend Type te kiezen voor S3/STR. Dit kan bij elke computer van maximaal drie jaar oud; bij oudere systemen kan dit problemen geven. Het stroomgebruik in S3-modus is veel lager dan in S1, en maar iets hoger dan de uit-stand. Het vermogen ligt tussen 6 en 10 watt. Het vermogen in slaapstand ligt tussen 5 en 10 watt, en als de PC uit staat tussen 4 en 8 watt.

Dit kunt u doen:
Als u rekening wilt houden met het milieu kunt u dat doen bij het kopen van een computer, tijdens het gebruikt van de computer en als u de computer vervangt of weggooit.

Aanschaf Als u een computer gaat kopen, moet u al vele keuzen maken. Voor een processor en het werkgeheugen, en bijvoorbeeld een grafische kaart. Het valt niet mee om dan ook nog rekening te houden met het milieu. Milieu Centraal geeft daarom een paar makkelijke vuistregels: Bedenkt voordat u een computer aanschaft, waarvoor u die wilt gebruiken. Maak op basis daarvan een keuze, zodat u geen overbodige, energieverbruikende (rand)apparatuur en softwarefuncties in huis haalt. Een relatief laag verbruik is te herkennen aan de labels Energy Star, GEEA-label en Ecolabel. Let bij de aankoop op mogelijkheden voor uitbreiding. Losse onderdelen worden in verhouding tot een compleet systeem, steeds goedkoper. Het is daarom ook voor uw portemonnee interessant om op te waarderen in plaats van te vervangen. Het is niet altijd nodig om zowel de computer als het beeldscherm te vervangen. Een scherm gaat veel langer mee. Dat bespaart op de aanschafkosten en in productiegrondstoffen.

Beeldscherm kiezen Niet alleen de kosten nemen toe met het formaat van een beeldscherm, ook het energieverbruik. Kies een geschikt formaat voor uw situatie. Hoe hoger de resolutie, hoe hoger het energieverbruik. Hogere resolutiewaarden geven weliswaar scherper beeld, maar ga voor aanschaf even na of u het verschil nog opmerkt. Platte beeldschermen (Liquid Crystal Display, of LCD) verbruiken maar half zoveel energie als conventionele schermen. In de toekomst zal het energieverbruik van LCD beeldschermen nog meer dalen, terwijl gewone beeldschermen (CRT-monitoren) al nagenoeg zijn uitontwikkeld. Beeldschermen geven elektromagnetische straling af. In huidige monitoren is deze straling voldoende afgeschermd en vormt daardoor voor de gebruiker geen belasting meer. Beeldschermen met een Ecolabel of TCO-label voldoen aan nog strengere normen. LCD-schermen zijn in dit opzicht gunstiger dan conventionele beeldschermen.

Draagbare computers Een draagbare computer is energiezuiniger dan een gewone desktop PC. Ze bevatten allerlei energiebesparende voorzieningen zodat ze zo lang mogelijk kunnen werken op de batterij. Laptops werken ook op het elektriciteitsnet. Dat is energiezuiniger omdat bij het opladen van de batterij altijd energieverliezen optreden. Haal de stekker van de oplader uit het stopcontact als de accu niet wordt opgeladen. Dat voorkomt sluipverbruik: de oplader gebruikt ook energie als er geen laptop is aangesloten. Palmtops zijn draagbare computers die het formaat van een hand hebben. Voor dezelfde functie is minder materiaal nodig dan voor een gewone draagbare computer. Ze verbruiken minder energie en ze veroorzaken minder afval. Als alternatief voor het notebook is een palmtop minder milieubelastend, maar meestal worden ze als extra apparaat aangeschaft.

Oude PC weggooien Computers vallen onder grijsgoed, oftewel ICT-apparatuur. Producenten en leveranciers van grijsgoed hebben een systeem ontwikkeld waarbij oude apparaten milieuverantwoord worden verwerkt.

Inleveren Bij aanschaf van een soortgelijk nieuw product geldt de regeling ‘oud-voor-nieuw’. De leverancier mag geen kosten rekenen voor inname van de oude apparatuur. Ook kunt u een oude PC gratis inleveren bij de gemeente. Voor computers geldt geen aparte verwijderingsbijdrage zoals voor andere elektrische apparaten. Bij ICT-apparatuur zit dit bedrag al in de aankoopprijs. Oude accu’s horen altijd bij het Klein Chemisch Afval.

Hergebruik Daarnaast zijn er diverse bedrijven en organisaties die oude computers upgraden voor scholen en minder draagkrachtige (buitenlandse) organisaties. Stichting Global Start doet dat op basis van Maatwerkcontracten. Ze knappen oude afgeschreven hardware op en verkopen die goedkoop aan minder-draagkrachtigen of aan scholen. Global Start komt computers indien nodig ook ophalen. Zie onder Meer informatie voor contactgegevens.

Milieubewust computergebruik Een computer heeft verschillende standen: actief gebruik(aan), stand-by, slaapstand en uit. Als systeemonderdelen automatisch naar stand-by gaan of uitschakelen als ze een korte periode niet worden gebruikt, valt veel energie te besparen. Dat heet energiebeheer, oftewel powermanagement. Dat bespaart niet alleen energie, maar beperkt ook de verspreiding van warmte en geluid.

Toelichting: In de slaapstand zijn de meeste functies uit; het duurt dan wat langer om de computer weer gebruiksklaar te krijgen. In stand-by is maar een deel van de functies uitgeschakeld. De computer is sneller gebruiksklaar. *)Een screensaver levert geen energiebesparing op, maar moet beschermen tegen het inbranden van het beeldscherm.

Energiebeheer Energiebeheer, of powermanagement, op de PC zorgt ervoor dat korte perioden waarin de pc niet gebruikt wordt, energiezuinig worden overbrugd. U kunt de periode waarna energiebeheer aan gaat, zelf instellen op een korte tijdsduur. Nog beter is het om de tijd dat uw computer stand-by staat zo kort mogelijk te houden. Schakel de PC liever regelmatig uit, ook als u een uurtje pauze neemt. Het is een misverstand dat dit slecht is voor de computer. Ook als de computer met de aan/uitknop is uitgezet kan het apparaat nog wat stroom verbruiken als de stekker in het stopcontact zit. U voorkomt dit door de stekkers van computer en randapparatuur in één stekkerdoos met een aan/uitknop te steken. Na gebruik van de computer zet u de stekkerdoos op uit. Dit is een handige maatregel om sluipverbruik van transformatoren tegen te gaan.

Powermanagement instellen Als het beeldscherm automatisch uitschakelt (zwart scherm) wanneer de computer een aantal minuten niet gebruikt wordt, heeft uw PC powermanagement. Afhankelijk van de instelling, duurt de tijd tot uitschakelen langer of korter. De computer (de systeemkast) maakt ook minder geluid als die in de energiebespaarstand staat. Zelf instellen? Kies een korte tijdsduur waarna de computer automatisch op stand-by gaat, experimenteer met verschillende periodes om de meest praktische tijd te vinden:

Windows: Start > Instellingen > Configuratiescherm > Energiebeheer Macintosh: Ga naar Regelpaneel en kijk of Energiestand aan staat. Indien nee > open Extensiebeheer > zet het regelpaneel aan > herstart.

Laptops hebben doorgaans bij aanschaf al uitgebreid powermanagement, omdat anders de batterijen te snel leeg zijn. Vaak wordt dit bij de installatie al goed ingesteld. Bespaarstekkers Bespaarstekkers zijn vaak bekend als Stand-by killer of Powersaver. Ze voorkomen dat apparaten onbedoeld stroom blijven gebruiken als u ze niet gebruikt. Geplaatst tussen het stopcontact en de computer schakelen bespaarstekkers de stand-by stand volledig uit.

Er zijn bespaarstekkers voor diverse apparaten, ook voor de computer. De werkwijze kan variëren en bepaalt mede het gebruiksgemak. Laat u dus goed informeren door de leverancier. Ook de prijzen variëren, van ongeveer € 20 tot € 50. Overigens gebruiken de bespaarstekkers zelf ook energie, maar zeer weinig. Het vermogen is 0,1 tot 0,3 watt.